Znaleziska archeologiczne

Gródek to jedno z najbardziej wartościowych miejsc pod względem archeologicznym na Lubelszczyźnie. Do tej pory znaleziono tu wiele bardzo wartościowych przedmiotów, świadczących o bogatej historii tego miejsca. Zlokalizowano tu około 50 stanowisk osadniczych, cmentarzysk towarzyszących grodzisku. Miejsce związane z największą liczbą znalezionych przedmiotów to położony u ujścia Huczwy do Bugu lessowy ostaniec o długości około 1,5 km. Z obszaru miejscowości pochodzą krzemienne narzędzia, siekiery, dłuta, wiórowce, topory kamienne, ozdoby i militaria z epoki brązu, Fibule sprzączki, paciorki, importy z okresu rzymskiego, enkolpiony, krzyżyki, kamienne i gliniane ikony, gliniane pisanki, militaria z wczesnego średniowiecza, monety z różnych epok. Najbardziej znane odkrycia to naczynie z czasów kultury ceramiki wstęgowej rytej, prawdopodobnie wypełnione ochrą: cmentarzysko ciałopalne z czasów kultury łużyckiej z IV okresu epoki brązu. Zbadano tam 84 groby popielnicowe. Kolejnym znanym znaleziskiem jest osada z czasów lubelsko-wołyńskiej kultury ceramiki malowanej z rowem obronnym służącym do ochrony bydła. W obrębie osady odkryto cmentarzysko skupiające groby inhumowane. Takich grobów zbadano 11. Z Gródka pochodzą najstarsze zabytki miedziane, z pośród wszystkich znalezionych na terenie Lubelszczyzny. Odkryto tu największą znaną osadę kultury pucharów lejkowatych, a w niej wiele jam dzwonowatych służących do przechowywani zboża. W jednej z takich jam znaleziono 40 naczyń. Odkryto tu chaty ze zwaliskami polepy ze ścian z modelowanymi w glinie gzymsami. Znaleziono tu ogromną ilość przedmiotów z krzemienia świeciechowskiego i wołyńskiego. Odkryto również ślady kanibalizmu. Znaleziono tu najstarszą łyżkę kościaną, najstarszy klej do mocowania kościanych grotów przy strzałach, oraz najstarsze warsztaty tkackie. Goci założyli tu największe w kręgu kultur gockich cmentarzysko birytualne. Do tej pory zbadano 226 grobów, które są ułożone w trzy kręgi. Odkryto najstarszy grób niszowy, żółwie w grobach, pochówek psa. Znaleziono też pochówki naruszone rytualnie. Na tym terenie badano też cmentarzysko z X-XIII wieku, gdzie znaleziono monety tatarskie. Zlokalizowano pozostałości kurhanu ze zmarłym wyposażonym w broń nomadzką: miecz żelazny z łacińską inskrypcją, rogowe elementy i zdobienia łuku i łubia. Do ciekawostek należy gocka osada kupiecka z wieloma importami rzymskimi. W okresie międzywojennym wyłowiono z Bugu przynajmniej dwa miecze z połowy V wieku po Chrystusie.